Szwecja/Japonia, 2011, 58 min.
reżyser: Nima Sarvestani
język: polski lektor

Jak wygląda świat kobiety, która wie, że jej życie ma ściśle określoną w monetach wartość

„Dał za mnie 50 owiec” opowiada historię Sabere i jej walki o życie. Film ten przez pryzmat jej rodziny, w sposób chwytający za serce i zmuszający do refleksji, ukazuje tragiczną sytuację w Afganistanie. Dziewczyna od dziecka miała wyznaczoną cenę. W wieku 10 lat została sprzedana staremu mężczyźnie. Po siedmiu latach „więzienia” udało jej się uciec do kobiecego klasztoru. Musi być niezwykle ostrożna, gdyż jej mąż zabije ją przy pierwszym spotkaniu. Kamera przenosi widzów do momentu, kiedy Sabere odnawia kontakt z rodziną. Staje teraz przed poważnym wyborem: czy zostać w bezpiecznym zaciszu klasztoru czy ponownie przyłączyć się do rodziny. Dla nich jest to niebezpieczna gra w kotka i myszkę, gdyż podczas podróży z miejsca do miejsca starają się zawsze być o krok przed mężem Sabere. Wydaje się, że jedynie rozwód może ją uratować…
Czytaj dalej »

Niemcy, 2009, 54 min.
reżyser: Benjamin Cantu, Anne Bürger
język: polski lektor

Sztuka uliczna to nie tylko forma ekspresji, lecz również sposób na odzyskanie przestrzeni publicznej spod władzy komercyjnych komunikatów. Popularny street art pozwala jego twórcom na żywy kontakt z odbiorcą w codziennej scenerii wielkomiejskich ścian i murów. Oto opowieść o tym fascynującym zjawisku.

„W kulturze zdominowanej przez krzykliwe, bezmyślne media i kulturę wirtualną, prawdziwy świat musi na nowo ujawnić swoją obecność w naszym życiu. Jedyne miejsce, w którym jednostki mogą nawiązać dosłowny kontakt ze sobą znajduje się poza azylem ich domów, ekranów i dóbr. Ulica to jedyna przestrzeń, gdzie coś nabiera realności” – pisze brytyjska krytyk sztuki Francesca Gavin w swej książce „Street Renegades: New Underground Art”.

Sztuka uliczna jest częstym przedmiotem dyskusji i analiz. Nie bez powodu badacze dostrzegają w niej zarówno swoisty happening, formę spontanicznie tworzonej ekspozycji, jak i sprzeciw wobec komercjalizacji miejskiego krajobrazu. Street art to twórczość zaangażowana. Tym bardziej, że zwykle powstaje nielegalnie, w duchu swoistej „miejskiej partyzantki”.
Czytaj dalej »

Czy macie w domu odziedziczoną po dziadkach maszynę do szycia, która nadal działa? Czy z drugiej strony macie wrażenie, że większość współczesnych produktów psuje się tuż po upłynięciu terminu gwarancji? Czy dopuszczacie myśl, że być może żyjemy w świecie zaprojektowanej awaryjności?

Jeśli dopuszczacie taką możliwość z pewnością zainteresuje was film francusko-hiszpańskiej koprodukcji, pod tytułem „Spisek Żarówkowy – nieznana historia zaplanowanej nieprzydatności”. Ponad 50-minutowy materiał ujawnia zmowę producentów żarówek, która miała miejsce na początku XX wieku; producenci odkryli wówczas, że wytwarzanie supertrwałych produktów, zwyczajnie nie leży w ich interesie. W ten sposób z ponad 3 tysięcy godzin świecenia w momencie technologicznego rozkwitu żarówki bardzo szybko ograniczono jej trwałość do zaledwie 1000 godzin. Wszystko w wyniku zmowy producentów. Twórcy filmu docierają do dokumentów jasno stwierdzających istnienie żarówkowego kartelu.
Czytaj dalej »

kraj: Polska
reżyseria: Michał Tkaczyński
rok produkcji: 2011
czas trwania: 44 minuty

Przemiana skinheada, rasisty i agresywnego pseudokibica w ortodoksyjnego Żyda wydaje się szalonym pomysłem, jednak podobna metamorfoza była udziałem Pawła Bramsona, bohatera dokumentu „Księżyc to Żyd”. Mężczyzna zamienił stadion na synagogę, a nienawiść na filozoficzną refleksję.

Paweł należał kiedyś do subkultury skinheadów i nienawidził wszystkich obcych – Żydów, czarnych, Cyganów, a nawet bezdomnych. Jako pseudokibic warszawskiej Legii, na każdym meczu był jedną z najgłośniejszych osób na słynnej „Żylecie”, trybunie zajmowanej przez najbardziej zdeklarowanych fanów stołecznego klubu. Udział w pełnych przemocy „ustawkach”, bójki i agresja były jego codziennością do czasu, gdy dowiedział się o swoich żydowskich korzeniach. Mógł odrzucić prawdę niewygodną dla wyznawcy „białej siły” lub pogodzić się z nią i poddać duchowej przemianie. Wybrał to drugie. Od tego momentu częściej niż na stadionie Legii, można go było zastać w synagodze. Wyzbył się także nienawiści i jak sam dziś przyznaje chciałby całkiem wyeliminować to słowo ze słownika swoich dzieci.
Czytaj dalej »

kraj: Dania
rok produkcji: 2008
reżyser: Diana El Jeiroudi
język: polski lektor

O ile małe dziewczynki w Europie i Ameryce marzą o lalce Barbie, o tyle w Syrii obiektem ich westchnień jest Fulla. Została wprowadzona na rynek w 2003 roku – dokładnie wtedy, gdy w Arabii Saudyjskiej zakazano sprzedaży Barbie. Jak tłumaczą jej producenci, Fulla to Barbie orientalna. Choć z wyglądu obie lalki niewiele się różnią, to pod względem „charakteru” dzieli je przepaść. W reklamach Fulla jest przedstawiana jako istota uległa, religijna i hołdująca tradycyjnym wartościom. Słowem, idealna muzułmanka. Jednak, z której strony by na to nie patrzeć, jest ona substytutem amerykańskiego produktu.

Mamy tu analogię do ogólnej sytuacji Syrii. Teoretycznie kraj znajduje się w strefie wpływów zachodnich (od północy graniczy z Turcją, od wschodu z okupowanym przez USA Irakiem, od południa z prozachodnim Izraelem), ale na co dzień coraz wyraźniej daje się tam zauważyć oznaki rosnącego fundamentalizmu. Nie pozostaje to bez wpływu na losy żyjących w Syrii kobiet. Ich coraz bardziej komplikującą się sytuację możemy prześledzić na przykładzie Manal, młodej matki, która próbuje pogodzić obowiązki gospodyni domowej z rosnącą chęcią powrotu do zawodu. Jak przyznaje – praca to dla niej wolność. Pytanie tylko, czy samo jej pragnienie wystarczy, by zrealizowała swoje plany. Jak się okazuje, nawet w najbliższym otoczeniu kobiety znajdą się przeciwnicy jej dążeń.
Czytaj dalej »

kraj: Francja, Polska
rok produkcji: 2000
czas trwania: 88 minuty
język: polski
napisy: francuskie

„Wyobraź sobie, że Sex Pistols robią buty zamiast muzyki”.

Film Lecha Kowalskiego pt. „The Boot Factory” traktujący o krakowskiej grupie punkowców, którzy w duchu D.I.Y., założyli firmę (www.Cockney.pl) ręcznie robiącą buty. Reżyser filmu Lech Kowalski skrupulatnie rejestruje codzienne zmagania jej współzałożycieli z własnymi słabościami i próbą wtaczania ideałów w życie; nie idealizując środowiska tworzy absolutnie fascynujący, szczery i pozbawiony moralizowania obraz subkultury.

Nazwany undergroundową odpowiedzią na twórczość Warnera Herzoga, rewelacyjny dokumentalista: Lech Kowalski, mieszkający obecnie we Francji, syn polskich emigrantów; swoje pierwsze filmy kręcił w stanach Zjednoczonych, zafascynowany Kinem Transgresji. Wierny estetyce Cinema Direct stworzył w 1981 roku swój najsłynniejszy film „D.O.A”, o amerykańskiej trasie koncertowej grupy Sex Pistols. Nie zainteresowany popkulturowymi wartościami, konsekwentnie „prześwietla” tematy niepopularne i interesujące go środowiska; nowojorskich narkomanów w „Gringo”, punk rockowych idoli : Dee Dee Ramone z the Ramones w „Is Dee Dee Home?”, Johnnego Thundersa z New York Dolls w „Born To Loose” czy bezdomnych w „Rock Soup” (na jeden z festiwali filmowych, na którym film ten był pokazywany, Kowalski przyjechał z całym autobusem bezdomnych z Salt Lake City:)
Czytaj dalej »

Kraj: USA
gatunek: Dramat
rok produkcji: 2010
reżyseria: Eyad Zahra
język: polski lektor

„The Taqwacores” Eyada Zahry to ekranizacja pierwszej powieści Michaela Muhammada Knighta. Ten amerykański pisarz jest szczególnie popularny wśród muzułmańskiej młodzieży żyjącej w Stanach Zjednoczonych. Jakkolwiek górnolotnie to zabrzmi, można o nim powiedzieć, że jest głosem arabskiej społeczności, która właśnie odkryła wolność. Tytuł powieści Knighta to bowiem połączenie dwóch znaczących słów – arabskiego taqwa oznaczającego miłość do Allaha i jednocześnie strach przed nim z hardcore’em. Krótko mówiąc, taqwacore to islamskie kapele punkowe wyśpiewujące swój bunt przeciwko ograniczeniom swojej religii.

Głównym bohaterem filmu jest pakistański student inżynierii, który trafia w samo jądro taqwacore’u. Józef jest poczciwym chłopakiem trzymającym się ściśle wpajanym przez całe życie zasadom, które de facto sprowadzają się do samych zakazów – żadnych papierosów, zero alkoholu i seks tylko po ślubie. Nowi przyjaciele Józefa ze squatu doszli jednak do wniosku, że skoro trafili na ten świat, będą korzystać z jego uroków. Robią więc głośne imprezy, upijają się do nieprzytomności, uprawiają miłość na wszelkie sposoby i sprawdzają, jak mocno mogą jeszcze nagiąć ograniczające ich zasady. Co najważniejsze, nie zapominają jednak o swoim Bogu. Uważają, że modlić można się na różne sposoby, także przez hardcore’ową muzykę.
Czytaj dalej »

kraj: Irlandia
rok produkcji: 2007
czas trwania: 52 minuty
język: polski lektor

Czy świat po raz pierwszy dowiedział się o diable z Biblii? Nie, wymyślili go Persowie już 3 500 lat temu. Dokument „Historia szatana” w fascynujący sposób pokazuje, jak nasza koncepcja zła, symbolizowana przez diabła, zmieniała się na przestrzeni wieków, dostosowując się do potrzeb rządów, kościołów, demagogów i oportunistów na całym świecie.

Diabeł w ciągu tysiącleci „dorobił się” rogów, rozwidlonego ogona i niezliczonej liczby określeń. Od wieków odgrywa kluczową rolę w sposobie, w jaki myślimy oraz w wielu aspektach światowej kultury. Jako Szatan, Belzebub czy Lucyfer, diabeł zawsze miał złą reputację. Twórcy dokumentu sugerują, że niezasłużenie. Krucjaty, inkwizycja, palenie czarownic, a nawet obecna wojna z terroryzmem, wszystko jest powodowane wierzeniem, że od narodzin świata walczą ze sobą siły Zła i Dobra. Film, będący biografią diabła, jest spojrzeniem z przymrużeniem oka na tę jedną z najbardziej wpływowych i mitycznych postaci. Twórcy pokazują zmieniającą się twarz szatana, od nauk Zaratustry do polityki George’a W. Busha.
Czytaj dalej »

Gatunek: Film dokumentalny
Kraj: Wielka Brytania
Rok produkcji: 2007
Czas trwania: 90 minut
Język: polski lektor

Historia XX wieku, a w szczególności druga wojna światowa postawiła pytanie o sens istnienie boga lub oskarżania go o przyzwolenie na otaczające nas zło. Eskalacja przemocy i zaplanowany Holokaust stworzyły pytania o relacje istoty wyższej i człowieka, oraz przyzwolenie na masowe unicestwianie narodów.

Właśnie tej kwestii dotyczy fabularyzowany dokument „Bóg przed sądem” , którego akcja dzieje się w jednym z baraków obozu Auschwitz. Żydowscy więźniowie w 1943 roku, w obliczu nieuniknionej zagłady usiłują wytłumaczyć sobie sens przeznaczenia i wytoczyć bogu proces. Fizyk, rękawicznik, dwóch rabinów, profesor prawa i kryminalista nie tylko walczą o przetrwanie, ale usiłują zrozumieć dlaczego w sieci oświeconym ma miejsce masowa eksterminacja Żydów.
Czytaj dalej »

kraj: Polska
reżyser: Grzegorz Braun
rok produkcja: 2010
czas trwania: 57 minuty
język: polski lektor

Kto z nas powinien żyć i dlaczego? Jakie społeczeństwo powinniśmy sobie wyhodować? Czym jest eugenika i kim są ludzie, którzy nią się zajmują? Na te pytania odpowiada w swoim filmie Grzegorz Braun.
Większość ludzi kojarzy eugenikę z morderczą polityką genetyczną nazistowskich Niemiec. Nie jest jednak do końca prawdą, że to w III Rzeszy zrodził się pomysł kontrolowania narodzin ludzi i usuwania niechcianych „elementów” społeczeństwa. Już na początku XX wieku w Stanach Zjednoczonych podjęto prace nad uśmiercaniem niepełnosprawnych. Następnie zaczęto sterylizować jednostki słabsze lub „gorsze rasowo”, w tym m.in. Indian.
Czytaj dalej »

kraj: USA
rok produkcji: 2011
reżyser: Marcela Gaviria
czas trwania: 53 minuty
język: polski lektor

„Wchodziłem do sali informatycznej z płytą CD w ręku, słuchałem muzyki i tworzyłem skompresowane pliki z dokumentami” – opowiadał Bradley E. Manning – „Słuchałem Lady Gagi, jednocześnie robiąc największy przekręt w historii Stanów Zjednoczonych”. O niepozornym żołnierzu armii USA usłyszał cały świat, gdy ten stał się sprawcą gigantycznego wycieku informacji.

Wiosną 2010 roku 22-letni analityk wywiadu wojskowego, podoficer armii USA Bradley E. Manning przekazał blisko ćwierć miliona tajnych raportów aktywiście internetowemu i hakerowi, Julianowi Assange’owi. „Widziałem poczynania polityczne, które podpadały pod przestępstwa. Niewyobrażalne, straszne rzeczy, które powinny przedostać się do sfery publicznej, a nie pozostać na serwerze umieszczonym w jakiejś piwnicy w Waszyngtonie” – przekonywał żołnierz, cieszący się nieograniczonym dostępem do danych. Wykradzione przez niego raporty zostały opublikowane przez słynną witrynę WikiLeaks. Manning stanął przed sądem. Pomimo protestów na całym świecie, niewykluczone, że resztę życia spędzi za kratami.
Czytaj dalej »

rok produkcji: 2006
język: polski lektor

Z każdym telefonicznym połączeniem i transakcją przy użyciu karty kredytowej pozostawiamy za sobą elektroniczny ślad. Na ulicy, w przejściach podziemnych, nawet we własnym domu jesteśmy cały czas obserwowani. Najnowsze technologie mają służyć namierzaniu przestępców i terrorystów. Czy tylko ich?

Londyn – najpilniej obserwowane miasto świata. Ponad pół miliona kamer strzeże brytyjskiej stolicy, a przeciętny Londyńczyk w ciągu dnia przechodzi obok trzystu z nich. A jednak cały ten system okazał się nieprzydatny, kiedy 7 lipca 2005 roku doszło do ataku terrorystycznego. Trzy eksplozje w metrze i jedna eksplozja w miejskim autobusie zabiły ponad pięćdziesiąt osób, raniły siedemset i sparaliżowały życie miasta. W konsekwencji tragedii pojawiło się pytanie: po co tak naprawdę potrzebna nam elektroniczna kontrola?
Czytaj dalej »